چک‌لیست ۸ مرحله‌ای انتخاب سهم — فیلتر متوالی با شرط ردِ عددی
سهمی که از هر مرحله‌ای رد شود، بدون استثنا از فهرست خارج می‌شود و به مرحلهٔ بعد نمی‌رسد. چک‌لیست دقیقاً برای همین است که در روزِ هیجان، تصمیم را از دستِ هیجان بگیری و به دستورِ نوشته‌شدهٔ ذهنتِ سرد بسپاری.
- ۱
نقدشوندگی
عبور: میانگین ارزش معاملات روزانه (۲۰ روز اخیر) ≥ ۵ میلیارد تومان برای سبدهای خانگی؛ سبدهای بزرگ‌تر، آستانهٔ بزرگ‌تر.
شرط رد: میانگین ارزش معاملات زیر ~۳ میلیارد تومان — سهم برای استراتژی بنیادی تو وجود ندارد.
- ۲
اندازه و شناور آزاد
عبور: شناور آزاد ≥ ۱۵-۲۰٪ — بخش واقعاً در گردشِ بازار، قفل‌نشده نزد سهامداران بزرگ.
شرط رد: شناور زیر ~۱۰٪ همراه با معاملات کم — ریسک قفل‌شدن در ورود و خروج.
- ۳
سلامت ترازنامه
عبور: نسبت بدهی زیر ۵۰٪ (غیرمالی‌ها) + نسبت جاری ~۱٫۵ به بالا + ROE تمیز ≥ ۱۵٪ با روند مستقر.
شرط رد: بدهی بالای ۶۰٪ بدون توضیح قوی، یا ROE زیر ۱۰٪ در صنعتی که هم‌گروه‌هایش بالاتر می‌سازند.
- ۴
کیفیت سود
عبور: سهم عملیاتی از سود خالص ≥ ۷۰٪ و نقد عملیاتی هم‌جهت با سود.
شرط رد: سهم عملیاتی زیر ۵۰٪ — بیش از نیمی از سود از فروش دارایی، بخشش طلب یا اقلام یک‌باجه می‌آید.
- ۵
P/E در بستر گروه
عبور: P/E با EPS پیش‌بینیِ تمیز، داخل محدودهٔ منصفانه یا زیر آن — با توضیح درستِ ارزانی.
شرط رد: گران‌تر از میانگین گروه و تاریخ خودش، بدون برنامهٔ رشد سود قابل‌دفاع.
- ۶
DPS و بازدهٔ سود
عبور: بازدهٔ سود ~نصف نرخ سپرده به بالا (سپردهٔ ۲۰-۲۵٪ ← بازدهٔ ~۱۰٪+) با سابقهٔ پرداخت پیوسته.
شرط رد: DPS صفر یا بازدهٔ زیر ~۵٪ بدون سابقه یا برنامهٔ رشد — فقط‌امیدفروشی.
- ۷
روند ماهانه‌ها (CN)
عبور: هر ماه با ماهِ مشابه سال قبل؛ مقداری و مبلغی جدا؛ برآورد EPS سه‌مرحله‌ای نزدیک پیش‌بینی رسمی.
شرط رد: سه دورهٔ پیاپی افت مقداری/مبلغی بدون علت موقتیِ مستند، یا برآوردت خیلی عقب‌تر از پیش‌بینی شرکت.
- ۸
تصمیم
عبور: سه حکم: کاندید خرید (در/زیر محدودهٔ منصفانه) · نگهداری (داخل بازه، اگر مالکی) · پایش فعال با قیمت ورود مشخص.
شرط رد: «خرید همان لحظه» هیچ‌وقت خروجی چک‌لیست نیست — زمان و اندازه را مدیریت ریسک تعیین می‌کند.
تمرین کارگاهی: چک‌لیست را روی ده کاندید اجرا کن و ساعتت را بزن — با تمرین، کل قیف حدود یک ساعت طول می‌کشد: ۲۰ دقیقه دو مرحلهٔ تابلویی، ۲۰ دقیقه ترازنامه و کیفیت سود، ۲۰ دقیقه ارزش‌گذاری و ماهانه‌ها. برگه‌ات را کنار دستت بگذار؛ نسخهٔ کاغذی از نسخهٔ ذهنی اطاعت‌پذیرتر است.